Home > Voor wie > Senioren > Verpleeg- en verzorgingshuizen

Verpleeg- en verzorgingshuizen

Alcoholproblemen in verpleeg- en verzorgingshuizen

Bij ouderen is 5,1% van alle problemen aan alcohol gerelateerd. In verpleeg- en verzorgingshuizen bedraagt dit 9,6% (Van Etten, 2004). In verpleeg- en verzorgingshuizen drinken ouderen dus gemiddeld meer alcohol dan zelfstandig wonende ouderen (Buyssen et al., 1996).

Bij zware drinkers in een verpleeghuis is het moeilijk om het probleem aan te pakken, omdat ze vaak hun hele leven al bovenmatig gedronken hebben. Deze zogenaamde ‘zorgmijders’ krijgen nu, tegen hun wil in, met zorg te maken. Door de vergrijzing zal dit een grotere groep worden.

Alcoholbeleid opstellen

Overlast van bewoners in verpleeg- en verzorgingshuizen is vaak aanleiding om een alcoholbeleid te ontwikkelen. Maar naast de groep ouderen die duidelijk overlast bezorgen, is het eveneens van belang vanuit (geestelijk) gezondheidsperspectief aandacht te besteden aan de zogenaamde ‘stille drinkers’. Zij trekken zich op hun kamer terug en bezorgen andere weinig overlast (Hofman en Hulleman, 2003).

Onderdeel gezondheidsbeleid
Een alcoholverbod in verpleeg- en verzorgingshuizen biedt weinig soulaas. Beter kan gefocust worden op een alcoholmatigingsbeleid met als uitgangspunt preventie en/of gezondheid. Een alcoholbeleid kan bijvoorbeeld opgenomen worden als onderdeel van het algemene gezondheidsbeleid in een verpleeg- of verzorgingshuis.

Dit betekent onder meer dat het personeel deskundig genoeg moet zijn om het alcoholgebruik bespreekbaar te maken met bewoners. Bijvoorbeeld door extra trainingen en het aanstellen van een alcoholconsulent per afdeling. Het personeel vindt het namelijk vaak erg moeilijk om een bewoner aan te spreken op zijn/haar alcoholgebruik. Bovendien wordt zij hierin nog te weinig ondersteund, ook door directie en management (NIGZ, 2004).

Preventieactiviteiten
Via verschillende kanalen zouden activiteiten kunnen worden ontplooid ter preventie van alcoholmisbruik, bijvoorbeeld via de intake van de toekomstige bewoners, via regelgeving en via (vroeg)signalering.

Voorbeelden van regelgeving.

Bronnen:

D.M. van Etten, uit lezing ‘Ouderen, alcohol en de GGZ’ op studiemiddag Alcohol en ouderen, NIGZ, september 2004.
Buyssen, H. e.a., Verslaving bij ouderen: preventie, signalering en aanpak (Baarn, 1996)
Berg Jeths, van den A., e.a., Ouderen nu en in de toekomst, gezondheid, verpleging en verzorging 2000-2020 (RIVM, SCP 2004)
Hulleman, A. en Hofman, M., Problematisch alcoholgebruik in verzorgingshuizen: een inventarisatie. Preventienota Parnassia (december 2003).

Laatste wijziging: 16 december 2008